Çimento Helezonu Arızaları
Bu rehberde silodan kantara çimento taşıyan helezonlarda sık görülen 11 arızanın belirtilerini, olası nedenlerini ve kontrol/çözüm adımlarını bulabilirsiniz.
Güvenlik uyarısı: Bu rehberdeki kontrol ve müdahaleler yalnızca eğitimli bakım personeli tarafından yapılmalıdır. Mikser içine girmeden, hidrolik, pnömatik veya elektrik sistemine müdahale etmeden önce tesisi durdurun, enerjiyi kesin ve LOTO (kilitleme-etiketleme) prosedürünü uygulayın; hidrolik ve pnömatik hatlardaki basıncı boşaltın. Emin olmadığınız durumlarda MEKA teknik servisine danışın.
Helezon yük altında tork kaybediyor veya kilitleniyor
Belirti: Helezon boşta normal devirde dönerken içine çimento girdiğinde tork kaybedip aşırı yavaşlıyor veya kilitleniyor.
Kontrol ve çözüm adımları:
- Elektrik bağlantılarının ve kablo hasarının kontrol edilmesi
- Redüktör, kaplin ve mil bağlantılarında mekanik aşınma, boşluk veya hasar olup olmadığının incelenmesi
- Helezon mili, burçları ve yataklama noktalarında sıkışma veya sürtünme kontrolünün yapılması
- Helezon içinde malzeme sıkışmasına neden olabilecek deformasyon veya yabancı madde olup olmadığının kontrol edilmesi
- Motor akım değerlerinin boşta ve yük altında ölçülerek aşırı yüklenme durumunun tespit edilmesi
- Çimento besleme miktarının ve helezon doluluk oranının kontrol edilmesi
Kantara çimento sevk debisi düşük
Belirti: Helezon milinin dönüş yönü doğru olmasına rağmen kantara çimento sevk miktarı (debisi) çok düşük kalıyor.
Kontrol ve çözüm adımları:
- Helezon devrinin ve motor çalışma hızının kontrol edilmesi
- Helezon kanatlarının aşınma, deformasyon veya kırılma açısından incelenmesi
- Helezon ile boru/gövde arasındaki boşluğun kontrol edilmesi
- Çimento giriş ve çıkış noktalarında tıkanıklık veya malzeme birikimi olup olmadığının kontrol edilmesi
- Helezon doluluk oranının ve besleme haznesindeki malzeme akışının incelenmesi
- Redüktör, kaplin ve mil bağlantılarında kayma veya güç aktarım sorunu olup olmadığının kontrol edilmesi
- Kantar besleme sistemi kalibrasyonunun ve debi ayar parametrelerinin kontrol edilmesi
Helezon gövdesinden metalik sürtme ve darbe sesi geliyor
Belirti: Helezon çalışırken gövde içinden sürekli metalik sürtme, kazıma ve kesik darbe sesleri geliyor.
Kontrol ve çözüm adımları:
- Helezon kanatları ile gövde arasındaki çalışma boşluğunun kontrol edilmesi
- Helezon milinde eğilme, merkez kaçıklığı veya deformasyon olup olmadığının incelenmesi
- Helezon yatakları ve burçlarında aşınma veya boşluk kontrolünün yapılması
- Gövde içinde yabancı metal parça veya sertleşmiş malzeme birikimi olup olmadığının kontrol edilmesi
- Helezon kanatlarında kırılma, aşınma veya gövdeye temas izlerinin incelenmesi
- Motor, redüktör ve kaplin bağlantılarının mekanik olarak kontrol edilmesi
- Ayar, temizlik ve parça değişimlerinden sonra boşta ve yük altında çalışma testinin yapılması
Kelebek vana açık ama helezona çimento gelmiyor
Belirti: Silo altındaki kelebek vana açılmasına rağmen helezon giriş odasına çimento beslemesi kesiliyor veya çok yavaşlıyor.
Kontrol ve çözüm adımları:
- Kelebek klapenin tam açılma hareketinin ve mekanik çalışma durumunun kontrol edilmesi
- Klapenin içinde çimento birikmesi, sıkışma veya akışı engelleyen yabancı madde olup olmadığının incelenmesi
- Silo çıkış ağzında köprüleşme veya malzeme akışını engelleyen topaklanma olup olmadığının kontrol edilmesi
- Helezon giriş odasında tıkanıklık ve malzeme sıkışması olup olmadığının kontrol edilmesi
- Pnömatik aktüatörün, hava basıncının ve vana kumanda sisteminin kontrol edilmesi
- Silo havalandırma sisteminin ve filtrelerinin kontrol edilerek malzeme akışını olumsuz etkileyen vakum oluşumunun giderilmesi
- Bakım ve ayarlamalardan sonra çimento besleme debisinin test edilmesi
İnverter “Aşırı Akım / Overcurrent” hatası veriyor
Belirti: Helezon motoru sürücü (inverter) panosunda sürekli “Aşırı Akım / Overcurrent” hatası vererek duruyor.
Kontrol ve çözüm adımları:
- Helezon motorunun çektiği akım değerlerinin boşta ve yük altında ölçülmesi
- Helezon, mil, yatak ve redüktör grubunda mekanik sıkışma veya aşırı yük oluşup oluşmadığının kontrol edilmesi
- Helezon içinde malzeme sıkışması, yabancı cisim veya aşırı doluluk durumunun incelenmesi
- Motor ile inverter arasındaki elektrik bağlantılarının, kabloların ve klemenslerin kontrol edilmesi
- Motor izolasyon durumu ve faz dengesi kontrollerinin yapılması
- İnverter akım limitleri, motor parametreleri ve hızlanma/yavaşlama ayarlarının kontrol edilmesi
- Redüktör ve güç aktarım elemanlarında zorlanmaya neden olabilecek arızaların giderilmesi
- Bakım ve ayarlamalardan sonra sistemin yük altında çalışma testinin gerçekleştirilmesi
Kama sıyırdı: motor dönüyor, helezon mili dönmüyor
Belirti: Helezon tahrik milinde ana mili tutan kama (kamalı mil) bağlantısı sıyırmış; motor dönüyor ama ana mil dönmüyor.
Kontrol ve çözüm adımları:
- Kama ve kama yuvasının aşınma, kırılma veya deformasyon açısından kontrol edilmesi
- Sıyırmış veya hasar görmüş kama bağlantısının yenilenmesi
- Tahrik mili ve ana mil üzerindeki kama kanallarında boşluk veya ölçü kaybı olup olmadığının incelenmesi
- Aşınmış mil, kaplin veya bağlantı elemanlarının onarılması veya değiştirilmesi
- Motor, redüktör ve kaplin bağlantılarının hizalama ve sıkılık kontrollerinin yapılması
- Tekrar eden arızaları önlemek için aşırı yüklenme, sıkışma veya ani tork artışına neden olan mekanik sebeplerin kontrol edilmesi
- Montaj sonrası helezonun boşta ve yük altında çalışma testinin gerçekleştirilmesi
Motor koruma şalteri 5–10 dakika sonra atıyor
Belirti: Helezon motor koruma şalteri (termik) üretim başladıktan 5–10 dakika sonra rastgele atıyor.
Kontrol ve çözüm adımları:
- Motorun çalışma akım değerlerinin ölçülerek termik ayar değeriyle karşılaştırılması
- Motorun aşırı yüklenmesine neden olabilecek helezon sıkışması, malzeme yoğunluğu veya mekanik sürtünme durumlarının kontrol edilmesi
- Motor rulmanları, redüktör ve tahrik sistemi üzerinde zorlanma veya aşınma olup olmadığının incelenmesi
- Motor besleme geriliminin ve faz dengesinin kontrol edilmesi
- Elektrik bağlantıları, klemensler ve kablo bağlantılarında gevşeklik veya ısınma olup olmadığının kontrol edilmesi
- Termik koruma şalterinin uygun akım değerine ayarlı olduğunun doğrulanması
- Bakım ve ayarlamalardan sonra motorun uzun süreli yük altında çalışma testinin yapılması
Kuyruk yatağından çimento tozu kaçıyor, rulman ses yapıyor
Belirti: Helezon milinin arka/kuyruk yataklamasından dışarıya sürekli çimento tozu kaçıyor ve rulman ses yapıyor.
Kontrol ve çözüm adımları:
- Kuyruk yataklama ünitesindeki rulman ve sızdırmazlık elemanlarının kontrol edilmesi
- Rulman keçeleri, toz contaları ve koruyucu elemanların aşınma durumunun incelenmesi
- Çimento tozu girişine karşı sızdırmazlığın sağlanması
- Hasarlı veya aşınmış rulmanın yenisiyle değiştirilmesi
- Helezon milinde eksen kaçıklığı, eğilme veya yatak bölgesinde aşırı yük oluşup oluşmadığının kontrol edilmesi
- Rulman yağlama durumunun ve uygun gres kullanımının kontrol edilmesi
- Montaj sonrası yataklama bölgesinin sızdırmazlık ve çalışma performansı testinin yapılması
Soğukta veya uzun duruştan sonra helezon dönmüyor
Belirti: Kış aylarında veya uzun süreli duruşlardan sonra helezon motoru start aldığında hiç dönmüyor, kilitli kalıyor.
Kontrol ve çözüm adımları:
- Uzun süreli duruşlarda helezon içinde sertleşen çimento kalıntısı veya malzeme sıkışması olup olmadığının kontrol edilmesi
- Helezon mili, yatakları ve tahrik grubunda mekanik sıkışma kontrolünün yapılması
- Motor, redüktör ve kaplin bağlantılarının serbest hareket kontrolünün gerçekleştirilmesi
- Soğuk hava koşullarında redüktör yağının viskozite değişimi ve uygun yağ kullanımı açısından kontrol edilmesi
- Motor kalkış akımının ve inverter parametrelerinin incelenmesi
- Isıtma, hafifçe vurarak boşaltma veya ön çalıştırma prosedürleriyle ilk hareket yükünün azaltılması
- Temizlik, yağlama ve bakım işlemlerinden sonra sistemin tekrar devreye alınarak test edilmesi
“Helezon Çalıştır” komutunda kontaktör çekmiyor
Belirti: Otomasyondan “Helezon Çalıştır” komutu verilmesine rağmen panodaki helezon kontaktörü hiç çekmiyor.
Kontrol ve çözüm adımları:
- PLC çıkış sinyalinin ve kontaktör kumanda devresine komut gönderilip gönderilmediğinin kontrol edilmesi
- Kontaktör bobin besleme geriliminin ölçülmesi
- Kontaktör bobininde yanma, kopukluk veya mekanik sıkışma olup olmadığının incelenmesi
- Termik röle, motor koruma şalteri ve güvenlik devrelerinin açık olup olmadığının kontrol edilmesi
- Acil stop, kapak emniyetleri ve diğer izin (interlock) sinyallerinin kontrol edilmesi
- Pano içindeki sigorta, röle, klemens ve kablo bağlantılarının kontrol edilmesi
- Arızalı kontaktör, röle veya kumanda elemanlarının değiştirilmesi
- Kontrollerden sonra helezonun otomasyon komutuyla çalıştırılarak test edilmesi
Helezon borusu flanşlardan sarkıyor, mil gövdeye sürtüyor
Belirti: Helezon borusunun orta birleşim flanşlarında aşağıya doğru sarkma (sehim) var, mil gövdeye sürtüyor.
Kontrol ve çözüm adımları:
- Helezon boru gövdesi ve orta birleşim flanşlarının doğruluk/hizalama kontrolünün yapılması
- Flanş bağlantılarında gevşeme, deformasyon veya taşıma kapasitesi kaybı olup olmadığının incelenmesi
- Helezon milinin eksen kaçıklığının ve gövde içi çalışma boşluğunun kontrol edilmesi
- Orta askı yatakları ve destek elemanlarının durumunun kontrol edilmesi
- Sarkmaya neden olan yetersiz destek veya mekanik deformasyonların giderilmesi
- Deforme olmuş flanş, boru bölümü veya taşıyıcı elemanların onarılması/değiştirilmesi
- Montaj sonrası helezon milinin serbest dönüş kontrolünün yapılması
- Boşta ve yük altında çalışma testiyle sürtünme ve ses durumunun kontrol edilmesi
Sorun devam ediyorsa: Bu kontrollerden sonra arıza devam ediyorsa MEKA teknik servis ekibine 7/24 ulaşabilirsiniz. İhtiyaç duyduğunuz orijinal parçalar için Beton Santrali Yedek Parça sayfasını inceleyin.
Diğer beton santrali arıza rehberleri:
MEKA GLOBAL
